Jaren geleden tikte ik een doos van Gloomhaven 1e editie op de kop. Ik trommelde wat vrienden bij elkaar en we speelden eens in de paar weken weer een scenario of twee. Maar toen één van ons permanent het land uit ging liep alles even stil. Nu zijn wij weer opnieuw begonnen met dezelfde doos. Dat is leuk, maar campagnespellen opnieuw starten komt wel met zijn eigen uitdagingen. Is het de moeite wel waard?
Wat zijn campagnespellen?
Campagnespellen, of legacyspellen, zijn bordspellen met een doorlopend verhaal. Met dat verhaal worden meerdere potjes, of ‘sessies’, aan elkaar gelinkt. Je zal dus meerdere keren moeten moeten spelen over weken, maanden of zelfs jaren om het einde te zien.
Vaak sloop je onderdelen van het spel tijdens het spelen. Voor Charterstone verscheur je kaarten en plaats je stikkers op het bord. Ook houden campagnespellen van verschillende kleine doosjes om de spelers mee te verrassen. Elke keer dat het spel zegt dat je er eentje mag openen, is iedereen even heel erg nieuwsgierig.
Het spelen draait daarom minder om winnen, en meer om het verhaal en het openen van de verscheidene doosjes. Over de meerdere potjes zullen mechanieken langzaam veranderen of geïntroduceerd worden, waardoor elk potje anders is en het spelen fris en spannend blijft.
Maar dat maakt ook dat dat een legacyspel gemaakt is om één keer te spelen. Zelfs als je de kaarten niet verscheurt (zoals wij gelukkig deden voor Gloomhaven), zijn er wel al wat geheimen onthuld. Daardoor is het een stuk minder spannend. Ook ziet het bord van Charterstone er bijvoorbeeld totaal anders uit aan het einde van een campagne.
Toch opnieuw beginnen
Maar soms zijn er toch redenen om campangespellen opnieuw te beginnen. Misschien verhuist iemand, net als bij ons, of wil je het spel simpelweg met een andere groep spelen. Is dat helemaal onmogelijk?
Het ligt er een beetje aan het spel, en aan wat jij gedaan hebt. Charterstone komt met een dubbelzijdig bord en de optie een recharge pack te kopen waar alle kaarten nogmaals in zitten. Dan koop je dus eigenlijk het spel opnieuw, maar met korting omdat je alleen de gesloopte onderdelen vervangt.
Voor Scythe: Rise of Fenris kun je alles gewoon weer in de bijbehorende doosjes stoppen en de onthullingen voor je houden. Ik heb zelfs bepaalde onderdelen weer verstopt zodat de spelers van de andere groep de onthulling alsnog mee konden maken.
Voor sommige spellen is dit wel een hele nachtmerrie. Zelfs als je de kaarten van The King’s Dilemma niet had verscheurd, is het wel een hele taak om alles weer te sorteren en weer op de juiste plek te leggen. Bovendien draait het spel zo zwaar om het verhaal, dat er weinig speelplezier aan is. Opnieuw beginnen is het dus niet altijd waard.
Gloomhaven New Game+ (soort van)
Voor Gloomhaven doe je niet alles opnieuw. De unlocks, global achievements en prosperity blijven. Ook zijn de eerder geplunderde kisten leeg. Je speelt namelijk in dezelfde wereld als die van de eerdere groep, maar dan met een nieuwe verzameling avonturiers.
Dat betekent aan de ene kant dat je een snelle start krijgt. Prosperity bepaalt (onder andere) op welk niveau nieuwe avonturiers beginnen, en dat je mag beginnen met personages die je eerder vrij hebt gespeeld is eigenlijk alleen maar leuk.
Aan de andere kant voelt het een beetje alsof je er halverwege in valt. De global achievements bepalen welke missies je al vrijgespeeld hebt en zelfs welke niet beschikbaar zijn. Het idee daarachter is dat evenementen blijvende gevolgen hebben. Als een NPC dood is, dan kan die je niet meer op een missie sturen.
Het gevolg is dat je een beetje dezelfde kant op wordt geduwd. Daardoor is het eigenlijk meer een geval van beginnen waar je was, maar dan met nieuwe personages en eventueel nieuwe spelers. Je krijgt dus niet echt de kans om er even weer in te komen.
Speel digitaal
Gloomhaven heeft ook een digitale versie. Dat is hetzelfde spel, maar dan flink gestroomlijnd door de UI. Je bespaart flink met opzettijd, want daar ben je echt wel even aan kwijt elke sessie. Ook wordt de willekeur voor je gedaan en gaat het tracken automatisch. Andere campagnespellen, zoals Charterstone: Digital Edition zijn ook te vinden. Neem gewoon eens een kijkje in Steam.
Hier komt bij dat het gemakkelijk is om sessies te plannen. We hoeven namelijk niet fysiek bij elkaar te komen. We zijn dus niet steeds grofweg drie uur kwijt aan heen en weer reizen. Zolang iedereen de game en een machine bezit waar het relatief lichte spel op gedraaid kan worden, kun je aan de slag.
Toch kozen we ervoor om fysiek te spelen, ondanks alle poespas. Online multiplayer is namelijk leuk, maar het blijft toch anders dan bij elkaar in dezelfde woonkamer zitten. We brengen snacks, delen wat over wat we allemaal hebben meegemaakt sinds de laatste keer dat we elkaar zagen. Het is gewoon een gezellige boel.
Dat wil niet zeggen dat campagnespellen digitaal spelen niet voor jou is. Zeker als je vrienden hebt die in een ander land wonen kan het een goede oplossing zijn. Of als jij je steeds meer stoort aan de behoorlijke opzettijd van het spel.
Verhaalfocus?
Hoe goed campagnespellen opnieuw te spelen zijn, dat ligt eigenlijk niet echt aan de onderdelen. In veel gevallen kun je een hoop oplossen door er gewoon anders mee om te gaan. Stikkers zijn de enige uitzondering, en zelfs daar kun je met wat slim denkwerk omheen komen. Wat belangrijker is, dat is het verhaal.
Daarmee bedoel ik niet hoe goed of slecht het verhaal is. Nee, het gaat meer om hoe erg het spel erop focust. Als de plotwendingen centraal staan, dan kan het een behoorlijke demper op je speelplezier zijn als je al weet wat er gaat gebeuren. Dan landt die twist toch even anders. Of zelfs helemaal niet. The King’s Dilemma is hier een sterk voorbeeld van.
Scythe: Rise of Fenris zit aan de andere kant van het spectrum. Er is een verhaal, en die is best interessant. Maar de focus ligt meer op de veranderende mechanieken. Dat je al weet hoe de regels gaan veranderen, dat zijn vaak slechts lichte spoilers.
Het kan natuurlijk ook dat je een verhaal gewoon opnieuw wil beleven. Ik heb Avatar: The Last Airbender en Fullmetal Alchemist: Brotherhood beiden minstens vier keer van begin tot einde gekeken en ik geniet er elke keer weer van. Als jij je zo voelt over een legacyspel, dan is opnieuw spelen nog steeds het overwegen waard.
De moeite waard?
Begin je opnieuw, of pak je één van de andere campagnespellen? Dat ligt er een beetje aan wat jij eruit wil halen. Het spel weer gereed maken voor een frisse start is vaak aardig wat extra moeite, maar als de groep er plezier aan gaat beleven is het zeker het overwegen waard. Zeker als jullie liever fysiek bij elkaar komen. Weet alleen wel dat je er wel even werk van moet maken.
Geef een reactie